08 juni 2007

Af einkunnum, veðurfari og bílaumferð

Í dag er 30°C hiti. Mesti hiti sem ég hafði upplifað var einn fáránlegan dag á Selfossi, 27°C. Loftið er svo rakt hérna. Þegar það er kalt er einhvern veginn kaldara en heima --- út af rakanum --- og þegar það er heitt er ... óþægilega heitt. Heitt. Rakt. Sveitt. Skást finnst mér eiginlega að vera í lopapeysunni, klæða þetta veðurfar hreinlega af mér. Svo hins vegar ef maður fer inn í verslun er hitastigið þar 12°C gráður, svo það liggur við að sultardropana frysti á nefbroddinum.

Þetta var af veðurfari, ég held mig greinilega ekki í efnisröð miðað við titilinn.

Næst einkunnir. Ég varð hundfúll föstudaginn var þegar kennarinn í hljóðfræðimáltökubestunarkenningarnámskeiðinu gaf okkur einkunnir fyrir kynningar á greinum þann sama dag. Hann var brosandi út í eitt allan tímann og gerði ekkert nema góðar athugasemdir við fyrirlestrana. Hæsta einkunn sem hann gaf var hins vegar átta. Allir hinir fengu sjö. ... Ég skil ekki hvernig allir hinir geta fengið sjö, og af hverju þessi frábæri fyrirlestur sem kennarinn lofaði fram og aftur skuli bara fá átta. Eftir tímann spurði ég hina nemendurna hvort ég hefði eitthvað misskilið þessa einkunnagjöf, fengu kannski allir bara átta? Neinei, þeir voru bara hæstánægðir með sínar sjöur, og nemandinn með áttuna í skýjunum. Þau sáu svipinn á mér og sögðu: „Sjö er góð einkunn.“ Ég hvái, og segist aldrei nokkurn tíma hafa fengið sjö á mínum skólaferli (a.m.k. ekki í háskóla) og að mér finnist það nú bara asskoti lágt, svona án rökstuðnings fyrir því að 30% hafi verið slæm. „Það er almennt ekkert gefið hærra en átta.“ Ég verð því bara að sætta mig við mína sjöu.

Og kannski er það bara það: á Íslandi eru nemendur lofaðir ef þeir gera bara það sem þeir eiga að gera og verðlaunaðir með háum einkunnum. Til þess að fá svo háa einkunn hér þarf að gera eitthvað mjög framúrskarandi, en hvað það er hef ég ekki hugmynd um. Það finnst mér líka óþægilegt. Hvernig fæ ég átta fyrir næsta fyrirlestur ef ég sé ekkert að fyrirlestrinum mínum á föstudaginn var? Ég lagði mikla vinnu í hann, las greinar umfram þá sem ég kynnti, benti á lesefni sem gæti gert sumt skýrara sem greinin fjallaði um á svolítið abstrakt máta, OG: hélt mig við uppgefin tímamörk (sem ég var einn um að gera). Sá með áttuna hafði skilað inn fyrirlestri sem ekki með nokkru móti væri hægt að kynna á tuttugu mínútum, enda las hann ekki nema 1/3 af honum og fór samt yfir tímamörk. Kannski það sé ráðið. Hitt er svo annað mál, að ég hef ekkert við einkunnir núna að gera --- ég fæ bara einingar frá Erasmus. En á BA-stiginu hér skiptir máli að fá áttur þvíað sé meðaleinkunn lægri en átta fá nemendur einfaldlega ekki að fara í [rannsókna]master*. Punktur. (Þeim er hins vegar hleypt inn í [venjulegan eins árs] master, sem [leggur minni áherslu á fræðilegheit]*, enda ... hvað á hálfviti erindi inn á fræðasviðið, má kannski spyrja sig.)

Nú, af bílaumferð er það að segja að ég ætlaði að fara að skrifa hvað Hollendingar væru æðislegir í umferðinni. Ég vil reyndar skrifa það:

Hollendingar eru framúrskarandi tillitssamir í umferðinni!

En. Auðvitað þurftu tveir ökumenn, kvenkyns, að ata þessa fögru ímynd skít með því að reyna eftir fremsta megni að aka yfir mig á gangbraut rétt áðan --- það hefur áreiðanlega verið vegna hitans, einhvers lags óráð. Þetta er semsé í fyrsta sinn sem ekki er stoppað fyrir mér á gangbraut. Hægri réttur hefur sömuleiðis alltaf verið virtur (og honum beitt) ef ég hef verið hjólandi, sem er alveg til fyrirmyndar. Ef maður er fótgandandi og akandi bílar þurfa að komast úr innkeyrslu með því að aka yfir gagnstétt bíða þeir undantekningarlaust eftir manni, sömuleiðis ef þeir eru á gangstéttinni að reyna að komast inn á akveg: þeir aka þá afturábak, víkja svo maður komist leiðar sinnar án þess að þurfa að stoppa. Heima hef ég meira að segja lent í því að bílar aki einfaldlega hugsunarlaust í veg fyrir mig þegar ég hef verið skokkandi, og stoppi á gangstéttinni og bíði. Skokkarinn þarf þá að bíða við bílinn, í útblástursstækjunni.

Hér er líka sá munur að almennt fellur fólk tvisvar til þrisvar á ökuprófi. Heima er nú venjan sú að fólk nái í fyrstu tilraun, en þá að minnsta kosti í annarri. Það er þá kannski enn einn anginn á þessu með einkunnirnar. Það er ekki nóg að geta, maður þarf að standa sig og það með stæl. Fyrir vikið eru aular ekki með bílpróf. Ég ætti kannski að fara að leita mér að vinnu fyrir aula?

*[] Orðalags- (og merkingar-)breytingar gerðar 11.06.07.

03 juni 2007

3. uppskrift: Lalagne

Lalagne er tilbrigði við lasagne.

Fylgið uppskrift nr. 2 af lasagne en sleppið ostinum í ostasósunni. Bætið ostinum öllum ofan á réttinn (150-200 grömmum) áður en hann fer í ofninn.

(Þið megið reyna að giska á hvernig þessi réttur varð til.)

2. uppskrift: Lasagne

Lasagne

Kjötið:
    — 1 laukur
    — 2 hvítlauksrif
    — 500 g hakk
    — 500 g tómatamauk (eða slatti af tómötum og tómatsósu)
    — 2 msk kjarrmenta („oregano“)
    — 1 tsk pipar
    — ogguoggulítið salt
    — 100 g ostur ofan á (í lokin)

... og svo þarf auðvitað lasagne-plötur.

Ostasósan:
    — 40 g smjör
    — 40 g hveiti (meira eftir þörfum til þykkingar)
    — 0,9 l mjólk
    — 100 g ostur
    — 1 msk hrein kjarrmenta („oregano“)
    — 1 msk blóðberg eða hreint timían
    — oggulítill pipar

Aðfarir við kjöt (fylgið næsta lið samtímis):
    — Skerið laukinn og hvítlaukinn smátt og steikið svolítið í pönnu í lítilli olíu.
    — Bætið hakkinu saman við, steikið í nokkrar mínútur og lækkið svo undir.
    — Hellið tómatamaukinu yfir kjötið og kryddið með kjarrmentu, pipari og salti.
    — Nú er ostasósan líka að verða tilbúin.

Aðfarir við ostasósuna:
    — Bræðið smjörið í potti og hrærið hveitinu varlega saman við (þannig að klepri).
    — Hellið mjólkinni mjög varlega saman við í nokkrum þrepum og hrærið  v e l  á milli.
    — Bætið ostinum saman við.
    — Lækkið undir en haldið áfram að hræra af dugnaði.
    — Kryddið með kjarrmentu, blóðbergi/timíani og pipari.

Aðfarir við form:
    — Smyrjið stórt form og dreifið svolítlu af hakkinu á botninn.
    — Þekjið með lasagne-plötum og hellið ostasósunni yfir.
    — Dreifið hakkinu yfir og leggið lasagne-plötur ofan á.
    — Endurtakið þar til hakkið og sósan klárast.
    — Síðast er aðeins lasagne-lag, sósa og ostur ofan á.

Setjið í heitan ofn (200°C) og hitið í miðjum ofni í 30 mínútur. Umfram svartur pipar eftir smekk.

02 juni 2007

Allt með felldu

Þar sem fréttir héðan virðast berast nokkuð vel milli landa vil ég bara segja að ég er við bestu heilsu, kl. átta að íslenskum tíma (tíu að hollenskum), laugardagskvöld 2. júní 2007. Hér í byggingunni, ekki þó á minni hæð, var sennilega framið ... ja, ódæði, með mjög vondum afleiðingum. Ég hef engar opinberar fréttir heyrt af þessu. En sem sagt: allt gott hér.

31 mei 2007

Nýjar myndir á Flickr

Jæja, loksins myndir frá því á mánudaginn var; ég setti nokkrar myndir úr víkingaþorpinu og Eindhoven inn á Flickr. Myndirnar eru hér, tuttuguogein talsins ef ég man rétt.

(Mér er sönn ánægja að tilkynna lestrarhestum að þeir finna meira við sitt hæfi á Flickr í þetta sinn en oft áður.)

29 mei 2007

Víkingar og fornar skræður

Ferðin í víkingu fór ágætlega. Við fjölmenntum í Eindhoven húsungarnir og mættum vígalegum mönnum og börnum á leiðinni í þetta ágæta víkingaþorp í útjaðri borgarinnar. Eiginlega kom mér á óvart hversu vel þarna hefur tekist til við að skapa skemmtilega víkingastemningu með gömlum kofaskriflum, uppáklæddu fólki sem virðist fljótt (og langt) á litið vera víkingar inn að beini og kókandi matar og reykjarþefjan sem áreiðanlega hefur fylgt norrænum mönnum. Ef eitthvað er illt segjandi um aðbúnað og útlit þá er það helst að víkingar hafa alveg áreiðanlega ekki reykt Marlboro. Ég leyfði þessum ljóta ósið leikaranna ekki að eyðileggja stemninguna, en það hefði vel mátt líma á þá nikótínplástra í staðinn, innanklæða.

Þarna voru líka tjöld þar sem varningur af ýmsum (gæða-) toga var seldur. Sumt var í ætt við hinar ágætu norsku eftirlíkingar sem ég kann ekki lengur að nefna, úr gæðamálmum, en annað var unnið úr verðminni efnum, þó mjög gjarnan í höndunum með ærinni fyrirhöfn. Ég fann því miður ekkert sérstakt á þessum mörkuðum sem ég kærði mig um að burðast með til Íslands (það er jú alltaf vandamál). Hins vegar gæddi ég mér á ágætum vöfflum með sultu og rjóma sem ég renndi niður með hunangsvíni. Því miður var enginn mjöður á boðstólum, hann seldist upp daginn áður. Eftir mikla göngu og útiveru og lokun safnsins þáðum við Jolanda svo matarboð hjá Christiani Íslandsvini sem þarna býr. -- Það koma víkingamyndir á Flickr einhvern tíma fljótlega.

Þetta var semsé af víkingum. Fyrirsögn þessarar færslu er víst líka „fornar skræður“ og hún á fyllilega rétt á sér. Ég var nefnilega rétt í þessu að fjárfesta í mjög svo mætri bók, Íslenskri hómilíubók, sem Andrea de Leeuw van Weenen annaðist útgáfu á og út kom 1993. Þetta er mikill doðrantur, rúmar fjögurhundruð hnausþykkar blaðsíður að ég mig minnir; tvöhundruð síður af inngangsorðum ritstjóra, hundrað síður með tvílitum ljósmyndum af handritinu (þ.e. í litum en ekki í grátónum) og enn hundrað síður með nákvæmum texta handritsins, en handritið sem hér er útgefið á bók er talið vera frá um 1200 og elst samfelldra íslenskra texta, varðveittra í „heild“, eða hvernig sem það er nú orðað. Ég kvel öfundarmenn mína ekki með hvað ég greiddi fornbókasala fyrir þessa bók en það var sannarlega hlægilegt verð — vonandi ekki sanngjarnt því að þá má bókin vera mikið ljót. Ég fæ hana senda frá Kaupmannahöfn innan viku.

24 mei 2007

Þjóðlegt

Um hvítasunnuhelgina verður víkingahátíð í Eindhoven þar sem saman koma tæplega 400 niðurlenskir og erlendir víkingar. Ein varandanna (Warande-íbúanna), sem ég hef kallað víking hússins hér áður, hefur boðið samhúsungum sínum á þessa hátíð, þar sem meðal annars verður mjög svo áhugaverður víkingamarkaður. Hæðin hefur ákveðið að halda þangað saman nú á mánudaginn. Ég mun áreiðanlega þurfa að hafa svolítinn hemil á mér á þessum markaði, því þó að mér leiðist almennt skart, á það ekki við um fornlega muni. En svo er það nú enn eitt, hvað átt er við með þessu orði, víkingur. Það virðist notað á alla lund, um hvað norrænt sem er, jafnvel yfir allt norrænt fólk að fornu. Víkingar, í íslensku merkingu orðsins, voru skúrkar og óbermi sem enginn ætti svo sem að vilja kannast við, hvað þá að kenna sig við.

Jájá.

Annars er merkilegt hvað dvöl í útlöndum fyllir mann ættjarðarástar. Ég hlusta núorðið varla á annað en norræna tónlist, les fornar sagnir á www.sagnanet.is og ég lít annað slagið á vegamyndavélarnar á vegagerdin.is svona til þess að athuga hvort fjöllin séu ekki örugglega enn á réttum stað (því miður sést Esjan og Ingólfsfjall ekki á þeim, en ég hef öruggar heimildir fyrir því að þau standi enn — að minnsta kosti að nokkru leyti — óhögguð). Mér finnst alveg hræðilegt að nú þegar komið er sumar skuli ég ekki komast í fjallgöngu. Leitt er líka að þurfa að vera í skólanum langt fram á sumar ... en þetta skilja útlendingar svo sem ekki. Það er hálfgert sumar allt árið hvort eð er.

17 mei 2007

Fuglasöngur

Fuglar eru, ásamt músum og músútlítandi dýrum, í miklu uppáhaldi hjá mér. Ég hef aldrei fyrr búið í jafnmiklu návígi við þessar fjöðruðu skepnur, svo undanfarna mánuði hef ég heldur betur getað fylgst með þeirra mjög skemmtilega og margbreytilega hátterni; og ég fæ ekki betur séð en að fuglar séu um margt líkir mannfólki í háttum. Rétt eins og gildir um fólk, að minnsta kosti fólk sem fylgir óskráðum mannasiðalögum, klára krákurnar og skjóarnir* ekki það sem skilið er eftir úti á svölum handa þeim. Nei, þeir skilja eftir einn bita! Þetta gera þeir meira að segja ef við gefum þeim rúsínur, sem þeir eru sólgnir í.

Svo er mikill munur á krákunum og skjóunum; krákurnar eru tiltölulega óhræddar við mannfólk (en hafa þó mjög greinilega augun hjá sér), skjóarnir hins vegar staldra stutt við og spyrna sér fram af svölunum liggur við áður en þeir eru lentir. Þó fer það að nokkru leyti eftir því hvað lagt er niður fyrir þá, því báðar tegundir virðast fórna sér meira fyrir til dæmis rúsínur og hrísgrjón heldur en árbítsköku, brauðmola og kexkökur.

Þeirra erkióvinur er hins vegar kötturinn á hæðinni fyrir ofan, sem einnig venur komur sínar á svalirnar hjá mér ... en hann fær reyndar sömuleiðis góða meðferð, hefur bragðað íslenskan harðfisk (lítur þó ekki við roðinu), soðinn ufsa frá Alaska, hollenska mjólk, nautahakk í framandi sósu og stelst reyndar líka í hrísgrjón sem ætluð eru fuglunum.

Svo eru hér hænur á vappi í skógarþykkninu umhverfis húsin (sem kunna vel að meta árbítsköku) og íkornar í trjánum.

En, það sem ég ætlaði eiginlega að segja var nú bara það, að ég er handviss um að fjölmargir tónlistarmenn hafi fengið innblástur af því að hlýða (viljugir eða óviljugir) á fuglasöng. Ég heyri söngfuglana sífellt syngja línur sem ég kannast við úr lögum — nema því sé hreinlega öfugt farið!

Hvað er þetta vinsæla lag hér til dæmis annað en daðrandi karldúfa?




* Mynd breytt 19.05.07 (hollenskur skjór)

14 mei 2007

Oggupínuponsu

Jæja. Nú má segja að sannarlega sé tími til kominn að ég skrifi eitthvað hér. Fyrst:

Það var gaman í Tékklandi. Myndir hér (3 síður minnir mig, ca 50 myndir).

Pápi heiðraði okkur Jolöndu með nærveru sinni í fyrradag, laugardag. Það var líka skemmtilegt. Við röltuðum um Utrecht, börðumst fyrripart dags við veðurguðina en nutum veðurblíðu seinnipart og fram eftir kvöldi. Fórum (í blíðu) í dómkirkjuna og upp í dómkirkjuturninn, fengum okkur að borða, og ýmislegt fleira.

Já.

Þessa vikuna er ég ekki í tímum (vegna forfalls kennara og byggingar verða lokaðar á föstudaginn) en ég þarf eftir sem áður að lesa og vinna verkefni. Hins vegar ætlum við Jolanda í tívolí, sem ekki má þó svo kallast, á föstudaginn með nokkrum vinum hennar. Það verður ábyggilega spennandi. Mér skilst að það eigi að draga mig í Hollendinginn fljúgandi, en það verður þungur dráttur. Ég finn mér vonandi passlega rólega hringekju við mitt hæfi í staðinn.

Jájá.

Ég hef tengt gagnavarpssímtæki („rödd yfir IP“-síma eins og hann nefnist á einhverjum öðrum málum) sem einhverjir gætu séð hag í að hringja í, í stað gemsans. Þetta fylgdi herberginu mínu en ég þorði ekki að stinga þessu skrapatóli í samband. Sennilega gagnast þetta helst þeim sem búa eða eru staddir hérna í Hollandi og vilja ná í mig (líklega er líka ódýrara að hringja í þetta númer frá Íslandi, ef einhver kærir sig um).

Jæja, númerin eru þá:

Heimasími (Zeist, fastlína): +31 307 113884
GSM: +31 648 217180

(Sennilega er ókeypis að tala við fastlínunúmerið ef hringt er úr öðrum gagnavarpssíma, að minnsta kosti gildir það um þennan, óháð því hvert hringt er, skilst mér.)

01 mei 2007

Drottningardagur

Jæja, ég hyllti drottninguna í gær ásamt nokkrum húsfélögum og vinum þeirra í Trekt. Drottningin lét reyndar ekki sjá sig þar. Hún þvælist um landið ár hvert á þessum appelsínugula afmælisdegi móður sinnar, þegnum sínum til mikillar ánægju. Fullt af fólki, hávaðasöm tón„list“, skemmtilegir markaðir sem Hollendingar nefna draslmarkaði. Þeir eru skör lægra sýnist mér en flóamarkaðir, með sannkallað drasl á boðstólum: úr sér setna hnakka á hjól, sundurryðgaðar luktir, haugdrullug borðföng, ryðgaðar þjalir og hamrar; en þó líka talsvert af bókum, geisla- og mynddiskum, spólum og snældum, og ýmsu matarkyns sem ekkert var mjög listugt (en sumt sannarlega þjóðlegt og vel lyktandi). Þetta er jú mestallt eitthvert drasl sem fólk er að losa sig við úr geymslum (ekki þó maturinn, held ég!), og allt selt fyrir slikk. Þarna sá maður alls kyns fólk og það var skondið að sjá furðulega stafsett skilti frá Tyrkjum og annarra þjóða lýðum (ég segi ekki óþjóðalýðum). Ég keypti mér þarna næstum Erik the Viking á DVD á um 150 krónur, en víkingur hússins varð fyrri til.

Eftir um þriggja klukkustunda ráp um götur borgarinnar var ég samt kominn með svolitla „menningar“þreytu, svo við Jolanda drógum okkur í hlé. Það er reglulega fallegt að hjóla á milli Trektar og Zeistar í góðu veðri, og nú eru lömbin orðin stælt og tiltölulega gæf. Góða veðrið mætti samt fara að draga sig í hlé, hér hefur ekki dropi fallið úr lofti í mánuð og bændur orðnir pirraðir. Ég er ekki frá því að mig sé farið að langa í svolitla rigningu og kulda líka.

Það koma myndir á Flickr seinna í dag; frá Keukenhof (sem áður hafði verið lofað), Blijdorp og smá frá drottningardegi í gær.